در تاریخ ۵ ژوئن ۲۰۲۶، دادگاه منطقهای ایالات متحده در رودآیلند یکی از مهمترین تصمیمهای مهاجرتی سال را صادر کرد. بر اساس این رأی، چهار سیاست داخلی اداره خدمات شهروندی و مهاجرت آمریکا، یعنی USCIS، که باعث تأخیر، توقف یا بررسیهای اضافه در پروندههای مهاجرتی برخی متقاضیان میشد، غیرقانونی اعلام شد.
با وجود اهمیت این رأی، نکته مهم این است که دادگاه «ممنوعیت سفر» را لغو نکرده است. آنچه دادگاه باطل کرده، بخشی از سازوکار داخلی USCIS برای بررسی پروندهها بوده؛ نه فرمان یا محدودیتهای کلی مرتبط با ورود به آمریکا.
چه سیاستهایی توسط دادگاه بررسی شد؟
در این پرونده، چهار سیاست USCIS مورد اعتراض قرار گرفت. این سیاستها باعث میشد برخی پروندههای مهاجرتی، بهویژه برای اتباع کشورهایی که مشمول محدودیتهای سفر بودند، با تأخیرهای طولانی یا بررسیهای سنگینتر روبهرو شوند.
این سیاستها روی گروههای مختلفی از متقاضیان اثر میگذاشتند؛ از جمله افرادی که برای تغییر وضعیت اقامت، مجوز کار، پناهندگی، شهروندی یا سایر مزایای مهاجرتی اقدام کرده بودند.
چرا دادگاه این سیاستها را غیرقانونی دانست؟
قاضی پرونده اعلام کرد که USCIS از حدود اختیارات قانونی خود فراتر رفته و الزامات قانون آیین اداری آمریکا را رعایت نکرده است. به بیان سادهتر، دادگاه معتقد بود USCIS بدون پشتوانه کافی قانونی، سیاستهایی ایجاد کرده که باعث توقف یا کند شدن روند رسیدگی به پروندهها شده است.
بر همین اساس، دادگاه هر چهار سیاست مورد اعتراض را باطل و غیرقانونی اعلام کرد. این تصمیم میتواند مسیر رسیدگی به برخی پروندههای مهاجرتی معوق را دوباره باز کند.
آیا ممنوعیت سفر آمریکا لغو شده است؟
خیر. این بخش مهمترین نکته مقاله است.
رأی دادگاه به معنای لغو ممنوعیت سفر نیست. دادگاه فرمان ریاستجمهوری یا محدودیتهای مرتبط با صدور ویزا توسط وزارت خارجه آمریکا را باطل نکرده است. در واقع، تمرکز رأی فقط روی سیاستهای داخلی USCIS در رسیدگی به پروندهها بوده است.
بنابراین ممکن است برخی محدودیتهای مرتبط با سفر، صدور ویزا یا بررسیهای کنسولی همچنان برقرار باشند.
چه افرادی بیشترین منفعت را از این تصمیم میبرند؟
بیشترین اثر این رأی احتمالاً برای افرادی است که داخل آمریکا پرونده در حال بررسی نزد USCIS دارند و پرونده آنها به دلیل سیاستهای مورد اعتراض با تأخیر مواجه شده است.
این گروه میتواند شامل متقاضیان تغییر وضعیت اقامت، متقاضیان مجوز کار، متقاضیان شهروندی، برخی متقاضیان پناهندگی و دیگر افرادی باشد که پرونده آنها در سیستم USCIS در انتظار تصمیمگیری بوده است.
اهمیت این تصمیم برای سرمایهگذاران EB-5
برای سرمایهگذاران EB-5، این رأی میتواند اهمیت زیادی داشته باشد. بسیاری از سرمایهگذاران پس از اصلاحات برنامه EB-5 در سال ۲۰۲۲، امکان ثبت همزمان برخی فرمها و درخواست تغییر وضعیت اقامت را پیدا کردهاند.
این افراد معمولاً برای ادامه زندگی، کار و رفتوآمد خود به بررسی بهموقع درخواستهایی مانند مجوز کار، Advance Parole و تغییر وضعیت اقامت وابسته هستند. هرگونه تأخیر در این مراحل میتواند برای سرمایهگذار و خانواده او عدم قطعیت جدی ایجاد کند.
اگر پرونده برخی سرمایهگذاران EB-5 به دلیل سیاستهای باطلشده USCIS متوقف یا کند شده باشد، این رأی میتواند به حرکت دوباره پروندهها کمک کند. البته این تصمیم به معنای تأیید قطعی پروندهها یا رسیدگی فوری نیست، اما مانعی مهم را از مسیر برخی پروندهها برمیدارد.
وضعیت پروندههای کنسولی چه میشود؟
اثر این رأی بر پروندههایی که از طریق سفارتها و کنسولگریهای آمریکا پیگیری میشوند هنوز روشن نیست. چون تمرکز اصلی پرونده روی USCIS بوده، افرادی که خارج از آمریکا منتظر صدور ویزای مهاجرتی هستند نباید فرض کنند که محدودیتهای کنسولی فوراً برداشته شده است.
ممکن است برای روشن شدن اثر این رأی بر روند صدور ویزا در خارج از آمریکا، پروندهها یا تصمیمهای حقوقی بیشتری لازم باشد.
مرحله بعدی چیست؟
دولت آمریکا میتواند نسبت به این رأی اعتراض کند، درخواست توقف اجرای رأی بدهد یا پرونده را به دادگاه بالاتر ببرد. همچنین ممکن است USCIS تلاش کند سیاستهای جدیدی طراحی کند که با ایرادات مطرحشده از سوی دادگاه سازگارتر باشد.
به همین دلیل، اثر نهایی این رأی هنوز قطعی نیست و باید دید در مراحل بعدی چه اتفاقی خواهد افتاد.
جمعبندی
رأی دادگاه رودآیلند یک تحول مهم در حوزه مهاجرت آمریکا است. این تصمیم ممنوعیت سفر را لغو نمیکند، اما مانع ادامه اجرای چهار سیاست داخلی USCIS میشود که به گفته دادگاه، مبنای قانونی کافی نداشتهاند.
برای بسیاری از مهاجران، خانوادهها، کارفرمایان و سرمایهگذاران EB-5، این تفاوت بسیار مهم است. پروندههایی که به دلیل این سیاستها در وضعیت انتظار یا بلاتکلیفی قرار گرفته بودند، ممکن است اکنون فرصت بیشتری برای بررسی عادی و قانونی پیدا کنند.
با این حال، متقاضیان باید توجه داشته باشند که این رأی تضمینکننده تأیید پرونده یا پایان همه محدودیتهای مهاجرتی نیست. برای بررسی اثر این تصمیم بر هر پرونده، مشورت با وکیل مهاجرت یا مشاور حقوقی متخصص ضروری است.
